CPS viết tắt của characters per second, tức số ký tự mỗi giây mà một câu phụ đề bắt người xem đọc. Chỉ số này quyết định phụ đề có kịp đọc hay không, nên người dịch phim và người làm video học tiếng Việt đều phải canh.
Cách tính CPS của một câu phụ đề
Lấy số ký tự của câu chia cho số giây câu đó hiện trên màn hình.
- Đếm ký tự lời thoại, tính cả dấu cách, bỏ ký tự xuống dòng và thẻ định dạng.
- Lấy mốc thời gian kết thúc trừ mốc bắt đầu để ra số giây hiển thị.
- Chia hai số cho nhau; một câu 51 ký tự hiện 3 giây cho 17 CPS.
Ngưỡng tham khảo trong công cụ: tối đa 17 ký tự mỗi giây, 42 ký tự mỗi dòng và 2 dòng mỗi câu.
CPS bao nhiêu thì người xem kịp đọc
Mức thường dùng cho khán giả trưởng thành là 17 ký tự mỗi giây.
Con số này lấy từ hướng dẫn phụ đề của các hãng phát trực tuyến lớn, chưa có chuẩn riêng cho tiếng Việt nên site ghi rõ là mức tham khảo. Phụ đề cho trẻ em thường hạ xuống quanh 13. Tôi để ý là bản dịch tiếng Việt hay vượt CPS ở những câu có tên riêng nước ngoài và số liệu, vì chúng không rút ngắn được; cách chữa là tách câu chứ không phải viết tắt.
Công cụ đo CPS và độ dài lời thoại
Ba công cụ sau giúp soát phụ đề trước khi nộp bản dịch.
- Đếm từ file phụ đề đọc .srt hoặc .vtt rồi báo CPS từng câu, câu nào vượt ngưỡng.
- Đếm ký tự online kiểm một dòng thoại lẻ trước khi sửa.
- Cắt văn bản theo ký tự chia lời thoại dài thành dòng không đứt chữ.
- Chữ mỗi phút so tốc độ đọc phụ đề với tốc độ đọc văn bản thường.